Spis treści
- 1 Wsparcie minerałów z głębinowej wody morskiej dla wzmacniania odporności nabytej kobiet
- 2 Magnez niezbędny dla wchłaniania witaminy D wspierającej odporność – poznaj jego dobre źródło
- 3 Minerały wspomagające wchłanianie witamin A, C i E neutralizujących wolne rodniki
- 4 Mikrobiota jelitowa tworzy 70-80% komórek odpornościowych, a minerały z głębinowej wody morskiej wspomagają jej funkcjonowanie
- 5 Odporność a cykl miesięczny nastolatek i kobiet – jak ważna jest odpowiednia suplementacja mineralna?
- 6 Jak wspierać odporność w czasie ciąży i połogu?
- 7 Dieta matki może mieć wpływ na metabolizm płodu – jak działa programowanie metaboliczne?
- 8 Minerały a odporność psychiczna kobiet
- 9 W jaki sposób kobiety mogą stymulować odporność w czasie klimakterium i po menopauzie?
Odporność jest swoistą tarczą organizmu, to znaczy zdolnością do zwalczania patogenów, z którymi się styka czy schorzeń, które aktywowane są w organizmie poprzez wolne rodniki tlenowe. Stopień odporności na bakterie, wirusy czy grzyby, ale i mutacje komórkowe jest indywidualny i zależny od genów, gdyż odporność na pewne choroby przekazywana jest dziecku przez matkę. Wtedy mówimy o odporności wrodzonej. Jest jeszcze odporność nabyta, która wzmacniana jest przez dietę, ale i tzw. adaptację organizmu do warunków środowiskowych.
Każdą z tych odporności można wspierać poprzez odpowiednią dietę. Nutrigenomika bada wpływ diety matki na zdrowie jej nienarodzonego dziecka, po urodzeniu aż do dorosłości. Duże znaczenie ma tu zbilansowanie składników odżywczych potrzebnych do funkcjonowania poszczególnych układów. Na odporność stricte kobiet wpływa także cykl miesięczny czy stan fizjologiczny organizmu związany ze zmianami hormonalnymi (ciąża, klimakterium, menopauza). Można ją wspierać poprzez suplementację mineralną i witaminową. Najlepiej przyswajalną jonową formę minerałów i mikroelementów, pełny kompleks mineralny zapewnia głębinowa woda morska. Warto poznać mechanizmy jej wpływu na odporność.
Wsparcie minerałów z głębinowej wody morskiej dla wzmacniania odporności nabytej kobiet
Odporność nabyta tworzy pamięć immunologiczną zawartą w limfocytach T oraz B. Dla jej kształtowania ważna jest dieta zawierająca kompleks minerałów i witamin. Głębinowa woda morska pozyskiwana z rejonu upwellingu Cabo de Gata jest bogatsza w magnez, wapń, potas niż inne pitne głębinowe wody morskie czerpane z Pacyfiku. Minerały i mikroelementy obecne są w niej w proporcjach najlepiej przyswajalnych przez organizm, tożsamych z plazmą krwi. Jeżeli, chcesz dowiedzieć się więcej, przeczytaj artykuł naukowy: wpływ wody morskiej na zdrowie kobiet.
Magnez niezbędny dla wchłaniania witaminy D wspierającej odporność – poznaj jego dobre źródło
Kluczowe znaczenie dla przemiany witaminy D do aktywnej formy wspierającej układ odpornościowy ma odpowiedni poziom magnezu w organizmie. Jego wahania związane są ze stresem, dostarczaniem tego minerału w ramach diety. Na jego poziom w organizmie oddziałuje dominacja w stylu odżywiania nasyconych kwasów tłuszczowych i węglowodanów prostych. Jest tak ze względu na to, że wpływają one na produkcję hormonów komórkowych (cytokin prozapalnych) i tkankowych (prostaglandyn) aktywujących procesy zapalne, sprzyjających namnażaniu się wolnych rodników tlenowych, ale i bakterii niekorzystnych dla mikrobiomu1. Źródłem suplementacji magnezu jest głębinowa woda morska Oceanica, która zawiera wszystkie minerały i mikroelementy w odpowiednich proporcjach oraz wyjątkowo wysokie stężenie magnezu, niespotykane w innych wodach pitnych.
Minerały wspomagające wchłanianie witamin A, C i E neutralizujących wolne rodniki
Namnażanie wolnych rodników tlenowych jest kluczowym elementem rozwoju stanów zapalnych. Ma to miejsce zarówno w przypadku ich zewnętrznego źródła takiego jak bakterie, wirusy i grzyby, jak i rozwoju chorób autoimmunologicznych, gdy organizm pod wpływem cytokin atakuje sam siebie. Istotne znaczenie ma tutaj podaż cynku i selenu niezbędnych dla produkcji przeciwciał. Co ciekawe, suplementacja selenu może wzmacniać działanie szczepionek stymulujących układ odpornościowy2. Z kolei suplementacja cynku i selenu przy ich obniżonych stężeniach w surowicy może wpływać na odpowiedź immunologiczną organizmu w przebiegu COVID-193. Cynk wspomaga wchłanianie witaminy A, z kolei selen działa synergicznie z witaminą E – razem działają antyoksydacyjnie i neutralizują wolne rodniki.
Przyswajalność cynku i selenu z diety utrudnia spożywanie zbyt dużej ilości produktów bogatych w wapń, siarkę, a także fityniany. Dlatego warto dostarczać je w jonowej formie, a więc nawadniając organizm głębinową wodą morską najbardziej zbliżoną do plazmy krwi. Jest ona cennym źródłem magnezu, który ogranicza wpływ stresu czy nierównowagi mineralnej na odporność.
Mikrobiota jelitowa tworzy 70-80% komórek odpornościowych, a minerały z głębinowej wody morskiej wspomagają jej funkcjonowanie
Na zdrową mikrobiotę jelitową mają wpływ arginina, tryptofan i cholesterol4. Istotne znaczenie mają także minerały, które wspierają zdrową mikrobiotę. Magnez wspomaga procesy syntezy immunoglobulin wspierających odporność. Działa synergicznie z witaminą B6, która zwiększa jego wchłanianie w jelitach. Uczestniczy w aktywacji, proliferacji i różnicowaniu limfocytów T oraz komórek B kluczowych do zwalczania infekcji. Niestety bardzo często występują jego niedobory, związane u kobiet choćby z obniżeniem poziomu estrogenów przed miesiączką czy w czasie klimakterium, co powoduje wzrost stężenia kortyzolu. Istotne znaczenie dla odporności może mieć zatem suplementacja w najlepiej przyswajalnej jonowej formie.
Podwójne ślepe randomizowane badanie przeprowadzone przez japońskich naukowców z Murato potwierdziło, że picie głębinowej wody morskiej może mieć korzystny wpływ na ekosystem jelit poprzez zwiększenie ilości krótkołańcuchowych kwasów tłuszczowych5. Należały do nich między innymi kwasy octowe i 3-metylobutanowe. Warto wiedzieć, że te pierwsze eliminują niektóre bakterie, wirusy i grzyby, co może ograniczać rozwój infekcji. Octan aktywuje receptory GPR43, co pozwala kontrolować stany zapalne. Z kolei kwasy 3-metylobutanowe to metabolity, które mogą hamować produkcję cytokin prozapalnych, wyciszając stany zapalne. Wpływają też na homeostazę metaboliczną.
Odporność a cykl miesięczny nastolatek i kobiet – jak ważna jest odpowiednia suplementacja mineralna?
W przebiegu cyklu miesięcznego następują naturalne wahania hormonalne. Spadek poziomu estrogenów przed miesiączką wiąże się z większą podatnością na infekcje, z kolei ich wysoki poziom przed owulacją wzmacnia aktywność komórek odpornościowych. Szczególnie w drugiej fazie cyklu warto zatem wspomagać odporność poprzez suplementację witaminy D, magnezu oraz witaminy B6. Oczywiście zbilansowana dieta z odpowiednią proporcją minerałów przez cały cykl sprzyja trwałemu budowaniu odporności.
Spadek poziomu estrogenów wiąże się też ze spadkiem energii. Ponieważ przyswajalność magnezu z diety utrudnia wysoka podaż wapnia, warto sięgnąć po filtrowaną głębinową wodę morską, która pomoże uzupełnić niedobory magnezu oraz innych minerałów i mikroelementów wzmacniających odporność. W przypadku absorpcji witaminy D przez skórę, korzystania z przebywania na słońcu, nie ma konieczności suplementacji tej witaminy u kobiet w wieku rozrodczym. Ważna jest jednak podaż magnezu, który umożliwia jej przekształcenie do aktywnej formy. W przypadku objawów PMS czy bolesnych miesiączek magnez w jonowej formie dostarczany poprzez nawodnienie głębinową wodą morską będzie stymulował mięśnie gładkie, niwelując napięcie czy skurcze.
Zaburzenia poziomu progesteronu mogą z kolei wpływać na problemy z odpornością w zakresie chorób autoimmunologicznych. Progesteron hamuje nadmierną odpowiedź układu immunologicznego. Magnez i cynk mogą stymulować jego produkcję. Magnez ponadto pomaga usuwać nadmiar estrogenów, a cynk chroni pęcherzyki jajnikowe. Niedobór progesteronu może wiązać się z występowaniem choroby Hashimoto, celiakii czy endometriozy.
Jak wspierać odporność w czasie ciąży i połogu?
Dieta ma istotny wpływ dla prawidłowości przebiegu ciąży. Bardzo ważna jest podaż kwasu foliowego, który najlepiej przyjmować jeszcze przed okresem jej planowania. Zmniejsza ryzyko poronień, a także wad rozwojowych płodu. Warto jednak wiedzieć, że kwas foliowy ważny jest nie tylko dla płodności czy utrzymania ciąży, ale i odporności. Wspiera podziały komórkowe, produkcję czerwonych krwinek, zmniejsza uczucie zmęczenia, co wpływa na ogólną kondycję organizmu kobiety. Dla wchłaniania kwasu foliowego niezbędny jest odpowiedni poziom witaminy B12, witaminy C, żelaza i cynku. Jednocześnie zbyt duża podaż żelaza w diecie u kobiet w ciąży, u których nie występuje niedokrwistość powoduje czasami wzrost stresu oksydacyjnego6. Stąd lepszym, bezpiecznym wyborem będzie podaż mikroskładników w niewielkich stężeniach zawartych w mikrofiltrowanej wodzie morskiej, rozcieńczonej w odpowiednich proporcjach z wodą źródlaną. Mikro dawki są zatem lepsze niż duże, które zawsze wymagają konsultacji z lekarzem.
Dieta matki może mieć wpływ na metabolizm płodu – jak działa programowanie metaboliczne?
Poprzez odpowiednią dietę przyszła matka może wpływać nie tylko na swoją odporność, ale i odporność nienarodzonego dziecka. Programowanie metaboliczne to teoria, która określa, że odżywianie w życiu płodowym oraz pierwszych 3 latach życia trwale kształtują metabolizm człowieka. Wpływa na ryzyko otyłości, cukrzycy typu 2 czy też chorób układu krążenia w dorosłości. Istotne znaczenie może mieć tu zarówno nadmiar spożywanych kalorii, jak i niedożywienie, ale i niedobory witaminowe czy mineralne. Na programowanie metaboliczne może mieć wpływ karmienie piersią czy też podawanie dziecku mleka modyfikowanego, gdzie za korzystniejsze uznaje się naturalne karmienie, które może zapobiegać otyłości czy cukrzycy typu 2 w przyszłości.
Hipoteza Barkera – czy warunki wewnątrzmaciczne wpływają na choroby przewlekłe w przyszłości?
Istotne znaczenie mają tutaj koncepcje stworzone przez zespół epidemiologa dr Davida Barkera. Według nich zaburzenia odżywiania płodu prowadzą do stresu płodowego, zaburzenia metabolizmu glikokortykosteroidów w łożysku. Teoria wiąże się z zaprogramowaniem do preferencyjnego odkładania tkanki tłuszczowej w wyniku niedożywienia płodu. Z drugiej strony mówi o tym, że spożywanie przez kobietę nadmiaru kalorii w ciąży, a także nadmiar kalorii przyjmowanych przez dziecko w okresie postnatalnym (0-3 rż) prowadzi do występowania zespołu metabolicznego, chorób układu krążenia czy otyłości w wieku dorosłym7.
Dla regulacji apetytu w ciąży i okresie karmienia bardzo ważna jest równowaga mineralna. Głębinowa woda morska ją przywraca. Magnez moduluje aktywność podwzgórza, ograniczając uwalnianie hormonu uwalniającego kortykotropinę, co zapobiega nadmiernej aktywacji osi stresu i przewlekłego napięcia, które prowadzi do obniżenia odporności. Pełni funkcję pomocniczą w produkcji enzymu hydroksylazy tryptofanu i syntezy serotoniny. Stymuluje sygnalizację leptyny w ośrodku głodu i sytości i hamowanie greliny poprzez pobudzanie wydzielania hormonu sytości. Jednocześnie zmniejsza stres oksydacyjny, co ogranicza produkcję cytokin prozapalnych atakujących układ odpornościowy. Jest stymulatorem peroksydazy glutationowej neutralizującej wolne rodniki i chroniącej limfocyty przed uszkodzeniem. 46% dziennego zapotrzebowania na ten pierwiastek w 100 ml dostarcza plazma morska Aqua Minerals 78+. Jest też źródłem żelaza, jodu ważnych dla odporności kobiety, ale i rozwoju funkcji poznawczych dziecka. Spożywanie kwasów Omega-3, ale i źródeł wspomnianych pierwiastków wspiera zdrowie kobiet na różnych etapach życia.
Minerały a odporność psychiczna kobiet
Nieprawidłowa dieta matki może predysponować dziecko do zaburzeń lękowych i depresyjnych. Może wpływać na zmiany ekspresji genów w korze przedczołowej i hipokampie. Dieta uboga w magnez, żelazo, cynk, selen i witaminy z grupy B wpływa na zdrowie psychiczne kobiet8. Dotyczy to także okresu ciąży i po urodzeniu dziecka. Niedobór selenu może przyczyniać się do występowania depresji poporodowej9. Niedostateczna podaż składników odżywczych prowadzi do braku energii w mitochondriach komórek mózgowych, a w konsekwencji depresji. Stwierdzono też powiązanie suplementacji jodem z depresją i anhedonią po porodzie10, dlatego bardzo ważne jest odpowiednie zbilansowanie go w diecie i ograniczenie żywności przetworzonej. Stąd w przypadku stwierdzonych braków, warto sięgnąć po jego dobre źródło, a więc głębinową wodę morską, która dostarcza go w najlepiej przyswajalnej formie razem z elektrolitami. Konieczne jest oczywiście właściwe dawkowanie.
W jaki sposób kobiety mogą stymulować odporność w czasie klimakterium i po menopauzie?
Przekwitanie to okres, gdy zapotrzebowanie na witaminy i minerały się zwiększa, gdyż nie są one już tak dobrze przyswajalne. Ze względu na spadek poziomu estrogenów obniża się odporność. Kluczowe jest zatem synergiczne wsparcie magnezu, witaminy B6 i witaminy D. Niedobory magnezu i witaminy D wpływają na rozwój osteoporozy. Może być on hamowany poprzez odpowiednio zbilansowaną dietę, której częścią jest głębinowa woda morska. W badaniach seniorek wykonujących ćwiczenia aerobowe i jednocześnie pijących głębinową wodę morską wykazano, że jej spożywanie może przyspieszać regenerację po treningu. Aktywność fizyczna w połączeniu z odpowiednią dietą jest najlepszą profilaktyką osteoporozy. Kobiety w związku z klimakterium i menopauzą mogą borykać się z częstszymi infekcjami. Za sygnały zapalne i produkcję cytokin w układzie odpornościowym odpowiada inflammasom NLRP3. Przeprowadzono badania z wykorzystaniem głębinowej wody morskiej, które wykazały, że jej spożywanie może łagodzić aktywację prozapalnego białka, a więc rozwój chorób zapalnych11.
Kobiety mogą wspierać własną odporność nabytą, jak i odporność wrodzoną swoich dzieci. Zbilansowanie diety w połączeniu z wodą morską da pozytywne rezultaty. Będzie ważne dla budowania zdrowej flory jelitowej, redukcji stresu, higieny sny i regeneracji. Dzięki właściwej proporcji wapnia i magnezu w diecie, a także dostarczeniu kompleksu minerałów i mikroelementów ograniczysz aktywność hormonów prozapalnych.
- Dietary Magnesium Alleviates Experimental Murine Colitis through Modulation of Gut Microbiota – PMC ↩︎
- Selenium supplementation has beneficial and detrimental effects on immunity to influenza vaccine in older adults – PubMed ↩︎
- Clinical Significance of Micronutrient Supplementation in Critically Ill COVID-19 Patients with Severe ARDS – PubMed ↩︎
- The relationship between nutrition and the immune system – PMC ↩︎
- Drinking Refined Deep-Sea Water Improves the Gut Ecosystem with Beneficial Effects on Intestinal Health in Humans: A Randomized Double-Blind Controlled Trial – PMC ↩︎
- Rzeźnik M, Sulburska J., Suplementacja witaminowo-mineralna u kobiet w wieku prekoncepcyjnym, publikacja w ramach projektu finansowanego przez Narodowe Centrum Nauki nr 2015/17/B/NZ7/02952 ↩︎
- Barker D.J.: The developmental origins of adult disease. Eur. J. Epidemiol., 2003; 18: 733–736 oraz J. Am. Coll. Nutr., 2004; 23: 588S–595S ↩︎
- Zinc, Magnesium, Selenium and Depression: A Review of the Evidence, Potential Mechanisms and Implications ↩︎
- Selenium Intake and Postnatal Depression—A Short Review – PMC ↩︎
- Prenatal Iodine Intake and Maternal Pregnancy and Postpartum Depressive and Anhedonia Symptoms: Findings from a Multiethnic US Cohort – PubMed ↩︎
- Magnesium-enriched deep-sea water inhibits NLRP3 inflammasome activation and dampens inflammation – PubMed ↩︎