Zaparcia to zaburzenia czynnościowe wypróżnienia, które są ściśle związane z funkcjonowaniem jelit. W tym przypadku dochodzi do spowolnienia pasażu treści jelitowej, która następnie może zalegać. Wtedy też rozpoczyna się proces fermentacji oraz wzrost ciśnienia w obrębie jamy brzusznej, co powoduje wytwarzanie większej ilości gazów. Silne parcie powoduje gwałtowny wzrost ciśnienia w żyłach odbytu. Następnie żyły rozszerzają się, a krew zalega, co prowadzi do obciążenia naczyń krwionośnych odbytu i sprzyja powstawaniu hemoroidów. Ponadto twardy stolec może uszkadzać śluzówkę, czego konsekwencją jest powiększenie guzków krwawniczych.
Zaparcia – punkt wyjścia zaburzeń jelitowych
Zaparcia są zaburzeniem pracy jelit polegającym na utrudnionym, rzadkim bądź niepełnym wypróżnieniu. W tym przypadku należy wiedzieć, że zaparcia nie muszą być związane ze zmianami chorobowymi bądź uszkodzeniem jelit. Istotną rolę odgrywa perystaltyka, czyli rytmiczne skurcze mięśni jelit, które przesuwają treść pokarmową, mieszają ją, a następnie prowadzą stolec w kierunku odbytu. Jeżeli dochodzi do spowolnienia perystaltyki mogą wystąpić zaparcia. Gdy stolec zbyt długo zalega w jelicie grubym, następuje nadmierne wchłanianie wody, przez co staje się on twardy oraz suchy i samo wypróżnienie wymaga silnego parcia bądź jest bolesne.
O zaparciach czynnościowych mowa, gdy:
- wypróżnienie występuje rzadziej niż 3 razy w tygodniu;
- stolec jest twardy i zbity;
- występuje uczucie niepełnego wypróżnienia;
- nie ma choroby organicznej jelit1.
Jak zaparcia prowadzą do wzdęć?
Zaleganie treści jelitowej przez dłuższy czas i spowolnienie perystaltyki przyczynia się do fermentacji i gazów. Należy zdawać sobie sprawę, że całkowity pasaż jelitowy trwa od 24 do 48 godzin. W tym czasie gazy są produkowane, ale też na bieżąco przesuwane i wydalane. Jeżeli treść jelitowa zalega powyżej 48 godzin, bakterie jelitowe zaczynają proces intensywnej fermentacji resztek pokarmowych. Wtedy produkcja gazów wyraźnie wzrasta i pojawiają się wzdęcia. Natomiast jeżeli stolec zalega powyżej 72 godzin, staje się bardzo twardy, zaś gazy nie mogą się swobodnie przemieszczać i dochodzi do rozdęcia jelit.
Wzdęcia są bardzo nasilone, może pojawić się mocny ból brzucha czy też uczucie pełności. Dyskomfort i parcie powodują napinanie się mięśni, co jeszcze nasila wzdęcia. Warto wiedzieć, że u osób wrażliwych wzdęcia mogą pojawić się nawet po 24 godzinach zalegania masy kałowej. Ponadto tempo perystaltyki jelit zależy od wielu czynników, choćby diety. W przypadku diety bogatej w cukry perystaltyka może zwalniać. Także stres czy lęk mogą ją spowalniać, choć z drugiej strony również przyspieszać. Na wzdęcia narażone są szczególnie osoby mające wrażliwe jelita, ale też te, które połykają większą ilość powietrza, choćby w czasie spożywania posiłku.
Jak zaparcia i wzdęcia prowadzą do hemoroidów?
Zaparcia są problemem, z którym zmaga się wiele osób. Aby możliwe było wypróżnienie, konieczne jest silne parcie, podczas którego dochodzi do napięcia mięśni brzucha, a także odbytu. Konsekwencją tego jest gwałtowny wzrost ciśnienia w żyłach odbytu. W kanale odbytu znajdują się naturalne sploty żylne, czyli hemoroidy fizjologiczne. W sytuacji, gdy ciśnienie często wzrasta, żyły rozszerzają się, zaś krew w nich zalega i powstają hemoroidy chorobowe. Także wzdęcia nasilają parcie, gdyż występuje napięcie w jamie brzusznej czy też uczucie rozpierania. W efekcie zwiększa się ciśnienie w brzuchu, które następnie przenosi się na odbyt.
Zalegający stolec często zatrzymuje odpływ krwi, sprawiając, że jelito i odbytnica są przepełnione, zaś odpływ krwi żylnej jest trudny. Gdy krew zalega w żyłach odbytu zwiększa się ryzyko ich poszerzenia, co także sprzyja powstawaniu żylaków. Nawet pozycja siedząca na toalecie zwiększa nacisk na żyły odbytu, dlatego w czasie zaparć nie zaleca się długiego siedzenia na sedesie. Zbyt twardy stolec powoduje mikrourazy i podrażnia błonę śluzową jelit, czego konsekwencją jest stan zapalny, który osłabia ściany naczyń, przez co hemoroidy szybciej się powiększają oraz krwawią.
Jak poradzić sobie z przewlekłymi zaparciami?
Przewlekłe zaparcia to problem, który dotyka wiele osób, szczególnie tych, w których diecie brakuje błonnika. Trudności w wypróżnianiu prowadzą do powstawania żylaków odbytu, a więc hemoroidów. Ze względu na częste parcie czasem dochodzi do ich pękania i występowania krwistych stolców. Defekacji towarzyszy w takim przypadku ból, a każde pójście do toalety wiąże się z cierpieniem. Jeśli występują silne bóle brzucha i krew w stolcu, aby wykluczyć poważniejsze choroby jelit, warto wykonać kolonoskopię.
Gdy badanie wykluczy chorobę Leśniewskiego-Crohna czy wrzodziejące zapalenie jelita grubego albo występowanie polipów, masz pewność, że problem jest stricte dietetyczny. Należy wtedy zmienić sposób żywienia i włączyć do diety wodę morską. Jest ona bogactwem minerałów i mikroelementów. Jest to w pełni bezpieczny naturalny suplement diety, którego skład jest zbliżony do płynów ustrojowych człowieka. Woda planktonowa wpływa na perystaltykę jelit, dzięki zawartości „nawadniającego” magnezu. Jako elektrolit działa osmotycznie i przyciąga wodę do jelit. Ponadto wzmacnia ruchy robaczkowe, będąc kofaktorem (pomocnikiem) produkcji enzymów trawiennych. Bez niego po prostu pozostają nieaktywne.
Gdy zaparcia są czynnościowe, to znaczy nie towarzyszą im ostre objawy typu silne bóle i krew w stolcu, nie trzeba udawać się do lekarza. Można od razu zadziałać dietą wzbogaconą o błonnik i wodą morską planktonową. W podwójnym badaniu klinicznym u osób z zaparciami czynnościowymi wykazano, że woda bogata w magnez oraz siarczany poprawia konsystencję stolca i zwiększa częstotliwość pełnych wypróżnień2. Jednocześnie w innych badaniach stwierdzono, że trzytygodniowa terapia taką wodą zwiększa liczbę wypróżnień i ich regularność w porównaniu z placebo3.
Woda morska wpływa na nawodnienie mas kałowych
Suplementy diety jakimi są Minerals 78+ i Plasma ze względu na kompleks zawartych w nich minerałów mają właściwości osmotyczne. Na zaparcia często stosowana jest osolona woda. Dodatek soli to sposób na przyciągnięcie jej do jelit. W ten sposób kał może zostać zmiękczony i łatwiej wydalony. Zarówno Minerals78+, jak i Plasma zawierają 3,6 g soli w 100 ml. Każdy produkt jest jednocześnie „bulionem morskim” ze wszystkimi niezbędnymi minerałami i mikroelementami. Ich ilość na litr jest znacznie większa niż w wodzie mineralnej wysokozmineralizowanej – nawet 10 krotnie więcej magnezu i 2-3 razy więcej wapnia, 15 razy więcej potasu.
Tak duża zawartość powyższych elektrolitów, a także picie zalecanych porcji, zapobiega działaniu przeczyszczającemu soli zawartej w produkcie. Dzięki temu rzeczywiście działa osmotycznie i naturalnie wspomaga wypróżnianie. Elektrolity regulują przepływ wody przez błony komórkowe. Sód sprawia, że jest szybciej wchłaniana w jelitach i dłużej zatrzymywana w organizmie, co zapobiega jej szybkiemu wydalaniu i odwodnieniu. Autorka „Woda jest najlepszym lekarstwem” Anita Hesmann‑Kosaris w rozdziale “Sól jest życiem” podkreśla rolę sodu jako istotnego elementu uczestniczącego w procesach fizjologicznych4.
Dawkowanie wody morskiej na zaparcia i łagodzenie hemoroidów
- Minerals 78+ – do 250 ml w formie rozcieńczonej z wodą źródlaną w proporcji 1:3; Możesz zatem spożywać litr rozcieńczonej wody morskiej w podzielonych porcjach przez cały dzień. Na początek warto zaczynać od dawki od 50 do 100 ml produktu i rozcieńczać 150-200 ml lub 300-400 ml wody źródlanej.
- Plasma Skoncentrowane Osocze Morskie – shoty od 20 do 50 ml na czczo, a więc woda morska mikrofiltrowana na zimno bez rozcieńczenia. Dowiedz się więcej, jak stosować koncentrat minerałów morskich Plasma i Minerals 78+.
Wodę morską warto włączyć do codziennej diety przy zaparciach, gdyż:
- nie tylko sól, ale i magnez czy siarczany w wodzie morskiej działają osmotycznie, zatrzymując wodę w świetle jelita i zapobiegając zastojom mas kałowych.
- dochodzi do rozluźnienia stolca i pobudzenia perystaltyki jelit.
- zawarty w niej magnez zmniejsza napięcie w okolicy odbytu, co ułatwia wypróżnianie.
- obecne w niej jony potasu i wapnia wspierają pracę mięśni jelit;
- wszystkie zawarte w niej elektrolity wpływają na zachowanie w organizmie równowagi wodno-elektrolitowej. Zapobiega to rozwolnieniom, towarzyszącemu im odwodnieniu i wyjałowieniu jelita.
- pozwala na wypróżnianie się bez efektu silnie przeczyszczającego, zaburzającego mikroflorę.
- sprzyja namnażaniu się dobrych bakterii jelitowych, takich jak krótkołańcuchowe kwasy tłuszczowe (SCFA) – działające przeciwzapalnie i stymulujące pracę jelit. Powstają w jelicie grubym dzięki fermentacji błonnika.
Badania dotyczące wpływu wody morskiej na zaparcia
Badacze z Japonii przeprowadzili 12-tygodniowe badania z użyciem wody morskiej na próbie ludzi cierpiących na zaparcia. Biorący w nim udział pili litr oczyszczonej głębinowej wody morskiej dziennie. Ustąpienie zaparć potwierdziło 94% pijących wodę morską. W grupie kontrolnej, spożywającej zwykłą wodę, poprawę wykazało 34% mniej badanych. Z tego wynika, że mikrofiltrowana woda morska lepiej pobudza perystaltykę jelit i łagodzi zaparcia od zwykłej wody mineralnej. W ramach tego badania u grupy pijącej wodę morską naukowcy stwierdzili wzrostdobroczynnych kwasów tłuszczowych, które przywracają równowagę mikroflory5. Oznacza to zwiększenie ilości tzw. zdrowych tłuszczów w organizmie, co pozwala obniżyć poziom złego cholesterolu LDL, ale też zmniejsza ryzyko chorób serca i działa regulująco na poziom cukru we krwi.
Przyczyny zaparć niechorobowych i chorobowych
Niechorobowe, czyli czynnościowe zaparcia mogą być wywołane niewłaściwą dietą, szczególnie spożywaniem dużej ilości przetworzonych produktów czy małą ilością błonnika w diecie. Niedobór płynów, a więc picie małej ilości wody powoduje twardnienie stolca, co prowadzi do zaparć. Jak zauważa autor „Woda. Odwodnienie – przyczyna wielu chronicznych chorób” –Fereydoon Batmanghelidj odwodnienie znacząco wpływa na procesy trawienne. Zalegające resztki pokarmowe tracą wodę w jelicie grubym, co utrudnia ich przejście. Zaparcia mogą być też traktowane jako sygnał pragnienia. Ból brzucha związany z zaparciami często związany jest z niedoborem wody w organizmie6. Nieprawidłowe nawyki wypróżnienia, np. wstrzymywanie stolca, czy siedzący tryb życia także powodują spowolnienie perystaltyki jelit, a w konsekwencji zaparcia. W takim przypadku można zastosować wodę morską planktonową, która wpływa na nawodnienie mas kałowych, ale też dzięki wysokiej zawartości magnezu uczestniczy w regulacji skurczu mięśni gładkich. Wyższe spożycie płynów zmniejsza ryzyko zaparć7.
Zaparcia mogą być też związane ze zmianami chorobowymi. Do typowych przyczyn zalicza się zwężenie jelit na skutek blizn, guzów czy polipów. Także choroby metaboliczne, neurologiczne czy jelit mogą prowadzić do zaparć. Na skutek radioterapii czy stanów pooperacyjnych może dojść do uszkodzenia jelit bądź nerwów.
Magnez aktywuje enzymy niezbędne do prawidłowego trawienia
Jeżeli zmagasz się z takimi problemami, to możesz sobie pomóc, stosując suplementację mineralną. Kompleks minerałów zawartych w wodzie morskiej wpływa na mikroflorę jelitową, przyspieszając perystaltykę jelit. Bezpośrednio na gazy może pomóc maślan sodu, czyli sól kwasu tłuszczowego. Jeżeli cierpisz na IBS, to musisz wiedzieć, że istotnie przyczynia się on do redukcji wzdęć. Zespół jelita drażliwego to dolegliwość, która ma podłoże zarówno endogenne, jak i egzogenne. Wynika zatem zarówno z zaburzeń metabolicznych, jak i czynników środowiskowych. Często utrudnia normalne funkcjonowanie, gdyż ciągle towarzyszy uczucie przelewania się w jelitach, a ponadto gazy czy zaparcia bądź naprzemiennie zaparcia i biegunki (IBS-M).
Suplementacja maślanu sodu nie jest konieczna, gdyż jest on naturalnie produkowany w jelicie grubym. Bakterie jelitowe powodują fermentację niestrawionych węglowodanów, takich jak błonnik. Tak właśnie powstaje maślan sodu. Pewnie zastanawiasz się, co minerały z głębin mają z nim wspólnego? Otóż magnez bierze udział w procesach metabolicznych nie tylko tłuszczów, ale i węglowodanów. Choć nie uczestniczy bezpośrednio w wytwarzaniu maślanu sodu, to jednak wspiera procesy jelitowe, a zwłaszcza skurcze mięśni gładkich ścian jelit. Współdziała też z sodem przyciągającym wodę do jelit. Z kolei ten ostatni regulowany jest przez potas zapobiegający obrzękom. Co więcej, minerały (przede wszystkim magnez) wspierają fermentację błonnika poprzez aktywację enzymów bakteryjnych. Zatem sięgając po wodę morską, naturalnie wpływasz na metabolizm i ograniczenie przykrych objawów IBS, takich jak wzdęcia czy zaparcia.
Elektrolity z wody morskiej na objawy wzdęć takie jak skurcze jelit, burczenie, przepełnienie
Skurcze w obrębie jelit mogą wynikać ze stresu, a więc podwyższonego poziomu kortyzolu. W tym przypadku automatycznie dochodzi do spadku poziomu magnezu, wydalanego wraz z moczem i potem, który należy uzupełniać. Magnez i sód działają osmotycznie, przyciągając wodę do jelit. Z kolei potas ogranicza gromadzenie się wody w przestrzeniach międzykomórkowych. Jego suplementacja w jonowej formie razem z innymi elektrolitami będzie zatem zmniejszać problem przelewania się, burczenia w brzuchu czy przepełnienia.
Gdy wzdęciom towarzyszy zgaga
Wzdęciom, zwłaszcza przewlekłym, towarzyszy zgaga. To uczucie palenia w przełyku, które odczuwa się po jedzeniu. Jest ono związane ze stanem zapalnym w obrębie jelit, nieprawidłową mikroflorą bakteryjną. Jej odbudowę wspiera podaż elektrolitów, które regulują gospodarkę kwasowo-zasadową. Naturalne środowisko jelit jest kwaśne, podobnie jest w przypadku żołądka, który potrzebuje takiego pH do trawienia białek, ale i ochrony przed bakteriami, wirusami czy grzybami, które dostają się do niego wraz z pokarmem. Problem pojawia się, gdy nadmiernie wyprodukowany kwas żołądkowy zaczyna się cofać, co powoduje uczucie mrowienia i palenia w przełyku. Za zgagę z jednej strony odpowiada przepełnienie żołądka, czyli spożywanie zbyt obfitych posiłków, a z drugiej spożywanie produktów wzmagających nadkwaśność, większą produkcję soków żołądkowych. Można sięgnąć po wodę z kompleksem minerałów przed posiłkiem, co pozwoli jeść mniejsze porcje, a także unikać ostrych i kwaśnych potraw. Alkaliczna woda morska dzięki swojemu pH może obniżyć nadkwaśność i zgagę.
Minerały z wody morskiej na nudności i jadłowstręt towarzyszące wzdęciom
Osolona woda od wieków stosowana była jako środek na nudności, ale i jadłowstręt w medycynie ludowej. Jak już wspomnieliśmy, występują one czasem przy wzdęciach. Sól wzmaga produkcję soków żołądkowych. Do ośrodka głodu i sytości dociera sygnał o konieczności zjedzenia posiłku. Innymi słowy rośnie apetyt. Ponieważ woda z elektrolitami wpływa na trawienie, można działać dwutorowo. Z jednej strony pobudza się pracę jelit i ułatwia wypróżnianie. Z drugiej ogranicza się przepełnienie i zwiększa ochotę na spożycie posiłku. Jeżeli chodzi o nudności, to aktywowane są one przez nadmierne skurcze żołądka, zaburzenia elektrolitowe, odwodnienie. Minerals 78+ z magnezem i sodem je ograniczy i pozwoli wrócić do normalnego rytmu spożywania posiłków.
Dlaczego mylimy pragnienie z głodem i jak wpływa to na zaparcia i wzdęcia?
Warto podkreślić, że często mylimy pragnienie z głodem. Dlaczego tak się dzieje? Otóż nasz organizm wysyła podobne sygnały, gdy jest odwodniony i kiedy potrzebuje jedzenia, a mózg często je myli. Odwodnienie może nasilać odgłosy trawienne, a więc burczenie w brzuchu nie musi wynikać z głodu. Zamiast sięgnąć po nawodnienie, kierujemy swoją uwagę na często niezdrowe przekąski. Z tego powodu nie raz się przejadamy, co prowadzi do zaburzeń metabolicznych, w tym zaparć. Prawidłowe nawodnienie wodą morską planktonową z kompleksem mineralnym nie tylko ograniczy niezdrowe nawyki, pomagając przy okazji w redukcji tkanki tłuszczowej i masy ciała. Pozwoli także zredukować złogi jelitowe, przywróci regularne wypróżnianie oraz ograniczy wielkość spożywanych posiłków. Tym samym przyczyni się do utrzymania bądź przywrócenia prawidłowej masy ciała.
Jakie są przyczyny hemoroidów?
- Hemoroidy, czyli żylaki odbytu są problemem wynikającym najczęściej z nadmiernego parcia. Dochodzi wtedy do wzrostu ciśnienia żylnego.
- Są związane z zaparciami, małą ilością błonnika w diecie czy niedostatecznym nawodnieniem.
- Oczywiście należy wiedzieć, że hemoroidy mogą być związane z brakiem ruchu i siedzącym trybem życia, a także nadmierną masą ciała i otyłością brzuszną, która zwiększa ciśnienie żylne.
- Ponadto z wiekiem następuje osłabienie kolagenu i elastyny podtrzymujących sploty żylne.
- Nadmierny wysiłek fizyczny także może prowadzić do wzrostu ciśnienia żylnego w okolicy odbytu.
Jak picie wody morskiej może łagodzić hemoroidy?
Jak już wspomnieliśmy, picie mikrofiltrowanej wody morskiej poprawia pasaż jelitowy, czyli perystaltykę jelit i zmiękcza stolec. Wypróżnienia stają się bardziej regularne i bezwysiłkowe. Dzięki temu zmniejsza się ciśnienie i odciążone są żyły odbytu. Zmniejszenie napięcia powoduje, że guzki krwawnicze nie są drażnione, mają mniejsze tendencje do pękania i łatwiej się goją. Elektrolity zawarte w produktach BioOceanica poprawiają elastyczność tkanek i kondycję naczyń krwionośnych. Osoby cierpiące na żylaki odbytu powinny dobrze i regularnie się nawadniać. Woda morska z naturalnie występującymi elektrolitami stanowi istotny element codziennego nawodnienia, które powinno wynosić 35 ml/kg masy ciała.
Porady dotyczące suplementacji wody planktonowej
Zacznij od małych dawek, a więc 50 do 100 ml w formie hipertonicznej lub izotonicznej – rozcieńczonej z wodą źródlaną. Dawkę możesz zwiększyć maksymalnie do 250 ml plazmy morskiej rozcieńczonej z 750 ml wody źródlanej.
Jeżeli decydujesz się na shoty, pij je rano na czczo. W ten sposób jeszcze lepiej pobudzisz perystaltykę jelit. To pozwoli Ci wypracować nawyk regularnego porannego wypróżnienia. Na czczo możesz również pić rozcieńczoną wodę morską, a w dalszej części dnia sięgać po nią do dwóch godzin po spożytym posiłku.
Pamiętaj, że plazma morska świetnie współpracuje z błonnikiem. Pijąc ją po posiłku zawierającym błonnik, zwiększasz jego fermentację, wspomagającą rytm wypróżnień. Wszystko dzięki wysokiej zawartości magnezu. Błonnik znajdziesz w produktach ziarnistych, warzywach, owocach, orzechach.
Spożywając wodę, warto pamiętać, że fityniany wiążą magnez w jelitach, tworząc nierozpuszczalne związki. Są one wydalane z kałem. Zatem aby magnez dobrze się przyswajał nie należy bezpośrednio po wypiciu wody sięgać po produkty mleczne, szczególnie te zawierające duże ilości wapnia, a także nasiona zbóż czy produkty pełnoziarniste. Warto zachować odstęp około 2 godziny po wypiciu wody bogatej w magnez i wtedy dopiero spożyć posiłek bogaty w wapń.
Ponadto należy zrezygnować z napojów gazowanych czy innych przetworzonych, które zawierają fosforany, gdyż utrudniają wchłanianie magnezu.
Łącz zdrową, zbilansowaną dietę z aktywnością fizyczną, która także pobudza perystaltykę jelit.
Morska woda planktonowa wspiera prawidłowy, naturalny rytm wypróżnień. Jednocześnie nawodnienie stolca ułatwi jego wydalanie bez nadmiernego parcia i zmniejszy dolegliwości związane z hemoroidami. Nie zaburza mikrobioty jelitowej i jak pokazują przytoczone wcześniej badania, może wspomagać wzrost kwasów tłuszczowych stymulujących trawienie. Więcej na ten temat możesz dowiedzieć się z artykułu: Wpływ spożywania wód głębinowych i morskich na czynność przewodu pokarmowego – analiza badań klinicznych w kontekście zaparć, wzdęć i niestrawności. Działa łagodnie, nie tak jak środki przeczyszczające. W nadchodzących artykułach przyjrzymy się bliżej zagadnieniom zaparć, wzdęć i hemoroidów, co pomoże Ci zmienić niezdrowe nawyki i poprawić metabolizm.
Źródła
- Przewlekłe zaparcia niedoceniany – niedoceniany problem kliniczny. Jarosław Daniluk, Varia Medica 2018, tom 2, nr 4, str. 286-296, Copyright © 2018 Via Medica, ISSN 2544-4212 ↩︎
- Efficacy and safety of a natural mineral water rich in magnesium and sulphate for bowel function: a double-blind, randomized, placebo-controlled study – PubMed ↩︎
- Effects of Sulfate-Rich Mineral Water on Functional Constipation: A Double-Blind, Randomized, Placebo-Controlled Study – PubMed ↩︎
- Woda jest najlepszym lekarstwem, Hesmann‑Kosaris Anita, Wydawnictwo AA, 2012 ↩︎
- Drinking Refined Deep-Sea Water Improves the Gut Ecosystem with Beneficial Effects on Intestinal Health in Humans: A Randomized Double-Blind Controlled Trial – PMC ↩︎
- „Woda. Odwodnienie – przyczyna wielu chronicznych chorób”, Fereydoon Batmanghelidj, rozdział 3, Oficyna Wydawnicza 3.49, 2019 ↩︎
- The Association of moisture intake and constipation among us adults: evidence from NHANES 2005–2010 – P ↩︎